Terrestrial snails in flood deposits of the Beskid Mały range (Carpathians, southern Poland)

Witold Paweł Alexandrowicz, e-mail: wpalex@geol.agh.edu.pl

Chair of General Geology and Geotourism, Faculty of Geology, Geophysics and Environment Protection, AGH University of Science and Technology, al. Mickiewicza 30, 30-059 Cracow, Poland
Abstract

Long-term research on the malacofauna of the Beskid Mały, one of the ranges of the Western Beskidy Mts, was based on flood deposits of the streams cutting through the massif. Samples from limestone areas (called Andrychów Klippes) and those from the Żurawnica massif complemented the material. The total of ca. 400 samples yielded 78 species of terrestrial snails. The malacofauna was characterised in terms of its ecological and zoogeographical composition. The material provided the basis for determining the zones of occurrence and distribution of the component taxa within the Beskid Mały range. The ecological, zoogeographical and species diversity of the assemblages made it possible to distinguish four types of fauna, each connected with certain parts of the Beskid Mały range, which differ in their geological structure, relief and the degree of anthropogenic transformations.

Key words
terrestrial snails; biodiversity; Beskid Mały; Carpathians; southern Poland
References

Alexandrowicz S. W. 1995. Ruins of Carpathian castles as refuges of land snails. Rocznik Ochrona Przyrody 52: 2–18.
Alexandrowicz S. W. 1997a. Death assemblages of molluscs in flood deposits of the Muszynka River (Polish Carpathians). Studia Geomorphologica Carpatho-Balcanica 31: 111–127.
Alexandrowicz S. W. 2000a. Mollusc thanatocenoses of the Vistula River in the southern part of the Cracow Upland. Folia Malacologica 8: 171–179. https://doi.org/10.12657/folmal.008.012
Alexandrowicz S. W., Alexandrowicz W. P. 2011. Analiza malakologiczna. Metody badań i interpretacji. Rozprawy Wydziału Przyrodniczego PAU 3: 3–302.
Alexandrowicz S. W., Alexandrowicz Z. 2006. Rocky Edge and malacocenoses of the Żurawnica ridge (Polish Western Carpathians). Ekologia (Bratislava) 25: 151–165.
Alexandrowicz W. P. 1994. Współczesna i subfosylna malakofauna kamieniołomu na Pańskiej Górze w Andrychowie. Rocznik. Ochrona Przyrody 51: 147–156.
Alexandrowicz W. P. 1997b. Malakofauna osadów czwartorzędowych i zmiany środowiska naturalnego Podhala w młodszym vistulianie i holocenie. Folia Quaternaria 68: 7–132.
Alexandrowicz W. P. 2000b. Tanatocenozy muszlowe przy wodospadzie Kacwińskiego Potoku na Podhalu. Chrońmy Przyrodę Ojczystą 56: 28–43.
Alexandrowicz W. P. 2000c. Tanatocenozy muszlowe z osadów powodziowych w dolinach potoków na Podhalu. Geologia Kwartalnik AGH 26: 449–467.
Alexandrowicz W. P. 2002. Mollusc thanatocoenoses in flood deposits of the Beskid Mały range and foothills (Western Carpathians, Poland). Bulletin of the Polish Academy of Sciences, Earth Sciences 50: 67–80.
Alexandrowicz W. P. 2003. Ślimaki (Mollusca; Gastropoda) i małże (Mollusca; Bivalvia) masywu Babiej Góry. In: Wołoszyn B. W., Wołoszyn D., Celary W. (eds). Monografia Fauny Babiej Góry. Publikacje Komitetu Ochrony Przyrody PAN: 69–97.
Alexandrowicz W. P. 2011. Ślimaki lądowe Babiogórs­kiego Parku Narodowego. Chrońmy Przyrodę Ojczystą 67: 39–54.
Alexandrowicz W. P. 2013a. The malacofauna of the castle ruins in Melsztyn near Tarnów (Rożnów Foothills, southern Poland). Folia Malacologica 21: 9–18. https://doi.org/10.12657/folmal.021.002
Alexandrowicz W. P. 2013b. Molluscan communities in Late Holocene fluvial deposits as an indicator of human activity: a study in Podhale Basin in Southern Poland. Ekologia (Bratislava) 32: 111–125. https://doi.org/10.2478/eko-2013-0010
Alexandrowicz W. P. 2019. Rzadkie i chronione ślimaki lądowe Beskidu Małego. Chrońmy Przyrodę Ojczystą 75: 83–97.
Bąkowski J. 1883. Mięczaki tatrzańskie. Kosmos 8: 13–17.
Bąkowski J. 1884. Mięczaki galicyjskie. Kosmos 9: 190–197, 275–283, 376–391, 477–490, 604–611, 680–697, 761–798.
Cieszkowski M., Golonka J., Waśkowska-Oliwa A., Chrustek M. 2006. Budowa geologiczna rejonu Sucha Beskidzka – Świnna Poręba (polskie Karpaty fliszowe). Geologia Kwartalnik AGH 32: 155–201.
Čejka T., Horsák M., Némethová D. 2008. The composition and richness of Danubian floodplain forest land snail faunas in relation to forest type and flood frequency. Journal of Molluscan Studies 74: 37–45. https://doi.org/10.1093/mollus/eym041
Čiliak M., Čejka T., Šteffek J. 2015. Molluscan diversity in stream driftwood: relation to land use and river section. Polish Journal of Ecology 63: 124–134. https://doi.org/10.3161/15052249PJE2015.63.1.011
Dyduch-Falniowska A. 1991. The gastropods of the Polish Tatra Mountains. Studia Naturae seria A 38: 5–111.
Dzięczkowski A. 1971. Badania ilościowe mięczaków buczyn południowo-wschodniej Polski. Sprawozdania PTPN 83: 258–260.
Dzięczkowski A. 1972. Badania ilościowe mięczaków buczyn południowo-wschodniej Polski. Studium ekologiczno-faunistyczne. Prace Komisji Biologicznej PTPN 35: 243–332.
Dzięczkowski A. 1988. Zespoły ślimaków (Gastropoda) zbiorowisk leśnych Polski. Prace Komisji Biologicznej PTPN 68: 1–117.
Gasiński A. 1998. Campanian-Maastrichtian paleoecology and paleobiogeography of the Andrychów Klippes, Outer Carpathians, Poland. Wydawnictwo UJ, Rozprawy Habilitacyjne 333: 1–90.
Hammer Ø., Harper D. A. T., Ryan P. D. 2001. Past: paleontological statistics software package for education and data analysis. Palaeontologica Electronica 4: 1–9.
Horsák M., Juřičková L., Picka J. 2013. Měkkýši České a Slovenské republiky, Molluscs of the Czech and Slovak Republics. Nakladatelstvi Kabourek, Zlín.
Ilg C., Foeckler F., Deichner O., Henle K. 2009. Extreme flood events favour floodplain mollusc diversity. Hydrobiologia 621: 63–73. https://doi.org/10.1007/s10750-008-9632-5
Juřičková L., Horsák M., Horáčková J., Ložek V. 2014. Ecological groups of snails – use and perspectives. European Malacological Congress, Cambridge, UK. Available online at http://mollusca.sav.sk/malacology/Jurickova/2014-ecological-groups-poster.pdf.
Kaszuba M., Stworzewicz E. 2018. Malakocenozy Gorczańskiego Parku Narodowego ze szczególnym uwzględnieniem zespołu buczyny karpackiej. Chrońmy Przyrodę Ojczystą 74: 103–116.
Kerney M. P., Cameron R. A. D., Jungbluth J. H. 1983. Die Landschnecken Nord- und Mitteleuropas. Verlag Paul Parey, Hamburg–Berlin.
Kotula B. 1884. O pionowém rozsiedleniu ślimaków tatrzańskich. Sprawozdanie Komisji Fizjograficznej 18: 139–203.
Książkiewicz M. 1932. Budowa geologiczna brzeżnych Beskidów Wadowickich i ich stosunek do przedmurza. Rocznik Polskiego Towarzystwa Geologicznego 8: 49–93.
Książkiewicz M. 1951. Objaśnienia do arkusza Wadowice. Wydawnictwo PIG, Warszawa.
Ložek V. 1964. Quartärmollusken der Tschechoslowakei. Rozpravy Ustředniho Ustavu Geologického 31: 1–374.
Morisita M. 1959. Measuring of interspecific association and similarity between communities. Memories of the Faculty of Sciences, Kyushu University E 3: 65–80.
Myšák J., Horsák M. 2011. Floodplain corridor and slope effects on land mollusc distribution patterns in a riverine valley. Acta Oecologica 37: 146–154. https://doi.org/10.1016/j.actao.2011.01.012
Paul Z., Ryłko W., Tomaś A. 1996. Zarys budowy geologicznej zachodniej części Karpat polskich (bez utworów czwartorzędowych). Przegląd Geologiczny 44: 469–476.
Riedel A. 1988. Ślimaki lądowe. Gastropoda terrestria. Katalog Fauny Polski 36. PWN, Warszawa.
Stobiecki S. 1880. Spis mięczaków zebranych na Babiéj Górze w r. 1879…, oznaczonych przez p. J. Bąkowskiego. Sprawozdanie Komisji Fizjograficznej 14: 77–78.
Stobiecki S. 1883. Do fauny Babiéj Góry. Sprawozdanie z wycieczek entomologicznych na Babią Górę w latach 1879 i 1880. Sprawozdanie Komisji Fizjograficznej 17: 1–84.
Stworzewicz E. 2000. Mięczaki (Mollusca). Flora i Fauna Pienin. Monografie Pienińskie 1: 87–91.
Stworzewicz E., Pawłowski J. 2000. Mięczaki (Mollusca) Bieszczadów Zachodnich. Roczniki Bieszczadzkie 7: 255–260.
Sulikowska-Drozd A. 2002. Uzupełnienie listy ślimaków lądowych Bieszczadów Zachodnich. Roczniki Bieszczadzkie 10: 343–352.
Sulikowska-Drozd A., Horsák M. 2007. Woodland mollusc communities along environmental gradients in the East Carpathians. Biologia (Bratislava) 62: 201–209. https://doi.org/10.2478/s11756-007-0030-7
Urbański J. 1932. Die Molluskenfauna der Babia Góra (Westkarpaten). Archiv für Molluskenkunde 24: 117–136.
Urbański J. 1939. Mięczaki Pienin ze szczególnym uwzględnieniem polskiej części Parku Narodowego. Prace komisji Matematyczno-Przyrodniczej PTPN, B 9: 265–505.
Urbański J. 1962. Mięczaki. In: Tatrzański Park Narodowy. Wydawnictwo Zakładu Ochrony Przyrody PAN Kraków, pp. 473–484.
Welter-Schultes F. 2012. European non-marine molluscs, a guide for species identification. Planet Poster Editions, Göttingen.
Wasmund E. 1926. Biocoenose und Thanatocoenose. Archiv für Hydrobiologie 17: 1–116.
Wiktor A. 2004. Ślimaki lądowe Polski. Wydawnictwo Mantis, Olsztyn.
Wiktor A., Riedel A. 1992. Ślimaki lądowe. Gastropoda terrestria. In: Głowaciński Z. (ed.). Czerwona lista zwierząt ginących i zagrożonych w Polsce. Zakład Ochrony Przyrody PAN, pp. 31–38.
Witkowski J., Król W., Solarz W. 2003. Carpathian list of endangered species. Europress Kraków.

Folia Malacologica (2019) : 0-0
First published on-line: 2019-10-30 00:00:00
https://doi.org/10.12657/folmal.027.026
Full text (.PDF) BibTeX Mendeley Back to list